Univerzitet Crne Gore - Naslovna

Evropski programi


Horizont 2020 je novi program EU za period od 2014. do 2020. godine, sa budžetom od oko 80 milijardi eura. Program objedinjuje teme za istraživanje koje su bile obuhvaćene programima EU u prethodnom budžetskom periodu: Sedmi okvirni program (FP7), Program za konkurentnost i inovacije (CIP) i Evropski institut za inovacije i tehnologiju (EIT)..

U odnosu na prethodni period, pravila za korišćenje finansijskih sredstava su pojednostavljena kako bi se olakšala mogućnost za konkurisanje i upravljanje novčanim sredstvima, posebno za mala i srednja i preduzeća. Osnovna svrha ovog programa, koji je otvoren za veliki broj privrednih grana, je ubrzavanje realizacije ideje od laboratorije do tržišta. Na ovaj način Horizont 2020 doprinosi privrednom rastu, otvaranju radnih mjesta i unapređenja konkurentnosti privrede. Pravo učešća u Horizontu 2020 imaju mala i srednja preduzeća, velike kompanije, istraživačke grupe na univerzitetima, istraživački instituti, pojedinačni istraživači, kao i vladine, nevladine i privatne organizacije, institucije i dr. 

Cilj programa Horizont 2020 je osloboditi potencijal za privredni i društveni razvoj koji leži u istraživanju i inovacijama, kako bi Evropa postala lider u naučnim istraživanjima, proizvodnji inovativnih proizvoda i usluga i kako bi se istraživački kapaciteti stavili u službu rješavanja savremenih društvenih izazova. U načelu, svako može učestvovati u projektima koji se finansiraju iz programa Horizont 2020. Međutim, svaki poziv koji se objavljuje može imati dodatne zahtjeve za učesnike. U skoro svim komponentama Horizonta 2020, preporučuje se učešće malih i srednjih preduzeća.

Program se sastoji iz tri osnovne komponente: izvrsnost u nauci, liderstvo u industriji i društveni izazovi.

Horizont 2020 program koji zahtijeva prekograničnu, panevropsku saradnju i povezivanje.



Horizont 2020

IPA II predstavlja novi program čiji je cilj da obezbijedi pretpristupnu pomoć za period 2014-2020, i kojim je predviđeno orpedjeljivanje sredstava  od oko 270,5 miliona eura.

Najvažnija novina IPA II je strateški fokus na prioritetne sektore i performanse zemalja korisnica u realizaciji ključnih reformi potrebnih za pristupanje EU. Indikativni strateški dokumenti su napravljeni za svaku zemlju korisnicu za period od 7 godina.

IPA II je namijenjena reformama u okviru definisanih sektora. Ti sektori pokrivaju oblasti usko povezane sa strategijom proširenja kao što su: demokratija i upravljanje; vladavina prava; rast i konkurentnost. Ovakav sektorski pristup promoviše strukturne reforme koje će pomoći transformaciji određenog sektora i dovesti ga do EU standarda. Takođe omogućava kretanje prema bolje ciljanoj pomoći, osiguravajući efikasnost, održivost i fokus na rezultate.

Strateški ciljevi IPA 2014-2020 u Crnoj Gori su sljedeći:

· Održiva pretpristupna pomoć u strateški dva najvažnija sektora:

· Vladavina prava i temeljna prava

· Demokratija i upravljanje

· Obezbjeđivanje stabilnog ekonomskog rasta/približavanje stepenu razvoja EU

· Konkurentnost i inovacije, obrazovanje, zapošljavanje i socijalne politike

· Ekonomski potencijal i usklađivanje sa pravnom tekovinom EU

· Poljoprivreda i ruralni razvoj,životna sredina, transport

· Pomirenje i regionalne integracije

· Regionalna i teritorijalna saradnja. 


IPA

Novi program za saradnju Evropske unije pokriva oblasti obrazovanja, mladih i sporta u periodu 2014-2020. godine. Erasmus+ je naslijedio tri programa za obrazovanje u kojima je Crna Gora do sada učestvovala – Tempus, Erasmus Mundus i Program za cjeloživotno učenje, kao i program Mladi u akciji.

Erasmus+ se sastoji od sljedećih ključnih aktivnosti:

·  Ključna aktivnost 1 - Mobilnost u svrhu učenja za pojedince

·  Ključna aktivnost 2 - Saradnja za inovacije i razmjenu dobre prakse

·  Ključna aktivnost 3 - Podrška reformi politika

·  Aktivnosti Jean Monnet

·  Sport

Ključna aktivnost 1 podržava mobilnost u sektorima obrazovanja, obuke i mladih i ima za cilj da donese dugoročne benefite za učesnike i organizacije uključene u mobilnost;

Ključna aktivnost 2 akcije čije aktivnosti omogućavaju organizacijama iz različitih zemalja da rade zajedno, razvijaju, razmjenjuju i prenose najbolje prakse i inovativne pristupe u oblasti obrazovanja, obuke i mladih.;

Ključna aktivnost 3 obezbjeđuje grantove za mnoštvo akcija sa ciljem stimulisanja inovativne politike razvoja, dijaloga i sprovođenja politike i razmjene znanja u oblasti obrazovanja, obuke i mladih;

Aktivnosti Jean Monnet- U okviru novog Erasmus+ programa, Žan Mone akcije imaju za cilj promovisanje izuzetnosti u nastavi i istraživanju u oblasti studija Evropske unije širom svijeta.Ove akcije takođe imaju za cilj podsticanje dijaloga između akademske zajednice širom svijeta i kreatora politika, posebno u cilju unapređenja upravljanja EU politikama.Ključne aktivnosti ovdje uključuju kurseve, istraživanja, konferencije i publikacije u oblasti EU studija. 

U okviru oblasti sporta prioritet je saradnja i umrežavanje sportskih organizacija i podrška projektima koji mogu indirektno da doprinesu ublažavanju društvenih i ekonomskih aspekata fizičke neaktivnosti.

Sa ukupnim izdvajanjima u iznosu od 14,774 milijardi eura za narednih sedam godina, očekuje se da će programom Erasmus+ biti finansirani projekti koji će podržati sve nivoe obrazovanja, veću sinergiju formalnog, neformalnog i informalnog učenja, snažnije povezivanje sa svijetom rada i stvaranje dodatnih vrijednosti za evropski prostor obrazovanja. Takođe će postojati mogućnosti za bolje povezivanje zemalja učesnica programa u definisanju obrazovnih politika. Program će nastaviti da promoviše priznavanje i vrednovanje stečenih kvalifikacija, otvoreni pristup obrazovnim materijalima, dokumentima i medijskim sadržajima koji nastaju u finansiranim projektima, kao i međunarodnu dimenziju aktivnosti, višejezičnost, jednakopravnost i inkluzivni pristup obrazovanju. U fokusu programa je, između ostalog, i jačanje potencijala mladih za aktivno učešće u građanskom društvu, razvoj liderskih vještina, solidarnosti i razumijevanja između kultura.  

Za sprovođenje ovog programa nadležne su Evropska komisija na evropskom nivou, nacionalne agencije na nivou programskih zemalja i nacionalne kancelarije Erazmus+ na nivou partnerskih zemalja. Ustanove koje imaju pravo da učestvuju u projektima Erasmus+ moraju da pripadaju tzv. programskim zemljama (zemlje Evropske unije, Makedonija, Island, Lihtenštajn, Norveška i Turska), dok su pojedini djelovi programa, naročito oni koji se odnose na visoko obrazovanje, otvoreni i za učesnike iz tzv. partnerskih zemalja. Partnerske zemlje mogu biti one koje se nalaze u susjedstvu Evropske unije, među njima i Crna Gora, ali i mnoge  druge zemlje svijeta. 

Za promovisanje i sprovođenje programa Erasmus+ u Crnoj Gori, u oblasti obrazovanja, nadležna je  Nacionalna Erasmus+ kancelarija u Crnoj Gori


www.neomontenegro.ac.me Erasmus +

SCOPES - program naučne saradnje između Istočne Evrope i Švajcarske (Scientific Co-operation between Eastern Europe and Switzerland) omogućava istraživačima iz Istočne Evrope i Švajcarske da kroz partnerstva sarađuju na naučno-istraživačkim projektima.

Cilj programa je da se unaprijede kvalifikacije kao i učinak i konkurentnost istraživačkih grupa i institucija iz Istočne Evrope. SCOPES je zajednička inicijativa Švajcarske nacionalne naučne fondacije (SNSF) i Švajcarske agencije za razvoj i saradnju (SDC).

Nova faza programa trajaće od 2013. do 2016. godine. Program je otvoren za sve naučne oblasti. Na raspolaganju su sljedeće vrste grantova:

•  Institucionalna partnerstva (IP)

•  Zajednički istraživački projekti (JRP)

•  Grantovi za vrednovanje rezultata programa  (VG)

•  Grantovi za konferencije (CG)

•  Pripremni grantovi.

Prijave se podnose isključivo na raspisane konkurse.


Scopes

Program COST (European Cooperation in Science and Technology) jedan je od najdugovječnijih međuvladinih okvirnih programa koji omogućava da se istraživanja, koja se finansiraju na nacionalnom nivou, a u čijoj realizaciji učestvuje najmanje pet institucija, koordiniraju na evropskom nivou. COST je program koji ne finansira konkretni istraživački rad, već omogućava da naučnici iz Evrope sarađuju na pojedinačnim projektima i razmenjuju ekspertize, doprinoseći mobilnosti istraživača kroz Evropu putem sastanaka, konferencija, radionica, kratkoročnih naučnih posjeta, obuka, publikacija i akcija diseminacije.

Teme koje su zastupljene u okviru COST programa, koje predstavljaju i ključne oblasti istraživanja su: biomedicina i molekularne bio-nauke, hemija i molekularne nauke i tehnologija, nauka o Zemlji i upravljanje okolinom, hrana i poljoprivreda, šumarstvo, pojedinci, društvo, kultura i zdravlje, informacione i komunikacione tehnologije, materijali, fizičke i nano nauke, prevoz i urbanistički razvoj.

Program ne funkcioniše kao tipični istraživački program, nego podstiče platforme evropskih istraživača u njihovoj saradnji na određenom projektu i razmjeni iskustava. Takvi projekti nazivaju se ,,akcijama”. Svaka ,,akcija” je zapravo mreža koja je bazirana na istraživačkom  projektu koji se finansira iz nacionalnih izvora u područjima koja su zanimljiva za najmanje pet tzv. COST država. U programu je otvoren poziv na koji istraživači u svakom trenutku mogu prijaviti projekat. Nakon evaluacije, pozivaju se uspješni projekti na dostavu cjelokupnog projektnog prijedloga. Projekti formalno počinju kada sve članice konzorcijuma sklope Memorandum o razumijevanju.

Među institucijama koje se mogu prijaviti projekte u sklopu COST programa ubrajaju se mala i srednja preduzeća, istraživački centri, visokoobrazovne institucije, agencije i udruženja.


Cost

EUREKA je panevropska mreža za tržišno orjentisana industrijska istraživanja i razvoj. Kreirana je kao međuvladina inicijativa s ciljem da ojača evropsku konkurentnost kroz podršku kompanijama, istraživačkim centrima i univerzitetima koji učestvuju u panevropskim projektima za razvoj inovativnih proizvoda, procesa i servisa.

Osnovni cilj programa je da se podigne produktivnost i konkurentnost evropskih industrija i nacionalnih ekonomija kroz njihov pristup tehnološkim inovacijama. EUREKA pomaže izgradnji partnerstva kroz zajedničke multilateralne projekte, sa ciljem jačanja evropske konkurentnosti. Rezultati ovih projekata su novi proizvodi ili usluge koji jačaju napredne tehnologije i konkurentnost na tržištu. Članstvo u EUREKA programu omogućava finansirajućim tijelima (npr. ministarstvima, agencijama, fondovima) u zemlji da usmjeravaju svoja budžetska sredstva ka podršci međunarodnim projektima primijenjenih istraživanja i razvoja koji su tržišno orijentisani, a koji imaju dobru perspektivu za realizaciju na tržištu. U isto vrijeme državna podrška postaje mehanizam za pokretanje privatnog ulaganja u primijenjena istraživanja i tehnološki razvoj, zbog principa sufinansiranja. Program je namijenjen preduzećima i istraživačkim ustanovama, koji su spremni da sa zajedničkim ulaganjima na identifikovanim programskim područjima zajedno razvijaju nova tehnološka rješenja i proizvode, ne zahtijeva velike konzorcijume i složene postupke prilikom prijavljivanja i realizacije projekata.

U projektu moraju učestvovati najmanje dva partnera iz dvije različite države. Kroz program EUREKA, partneri razvijaju nove tehnologije (za koje treba da poštuju zakone o intelektualnoj svojini) i grade partnerstva sa kojima će osvajati nova tržišta. EUREKA trenutno broji 40 stalnih članova.


Eureka